Potrącenia i odliczenia z wynagrodzenia za pracę
	Franciszek Małysz
	02/2010

Wynagrodzenia za pracę objęte jest szczególną ochroną, gwarantowaną przepisami kodeksu pracy, które muszą być ściśle przestrzegane przez pracodawcę. Nawet wtedy, gdy na mocy innych uregulowań pracodawca jest zobowiązany do dokonywania potrąceń z wynagrodzenia pracownika.

Choć wynagrodzenie za pracę jest dla pracownika z reguły jedynym źródłem środków na utrzymanie, to w praktyce często zachodzą okoliczności nakładające na pracownika obowiązek spłaty określonych należności, które pracodawca musi z mocy prawa potrącać z każdorazowej wypłaty. Pracownika nie można jednak pozbawić całkowicie środków do życia. Dlatego przepisy kodeksu pracy ograniczają możliwość dokonywania potrąceń m.in. w ten sposób, że określają pewne kwoty, jako wolne od potrąceń. Obowiązujące przepisy i procedury zależą od tego czy mamy do czynienia z potrąceniami z mocy prawa, czy za zgodą pracownika.

Z mocy prawa potrąceniom podlegają jedynie (po opłaceniu składek na ubezpieczenia społeczne i zaliczek na podatek dochodowy): sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności (np. alimentacyjnych), zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi, kary pieniężne przewidziane w art. 108 kodeksu pracy (za naruszenie porządku i dyscypliny pracy).

Wymienionych potrąceń dokonuje się jednak nie w dowolnej, ale w tej właśnie (wymienionej) kolejności. Co to oznacza? Ogólnie mówiąc to, że należności dalsze można potrącać w dopuszczalnych granicach dopiero po zaspokojeniu należności ważniejszych. Kiedy, komu, za co i ile można potrącić? Jakie kwoty są wolne od potrąceń? Kiedy wkracza do akcji potrącania komornik? Na te i inne pytania odpowiedź w artykule.